De bal onspeelbaar verklaren

Het antwoord staat in Regel 19

Je bal ligt met de neus tegen een stam, of half begraven in dik riet dat geen onderdeel van de baan is. Je kunt er niet aan uit, en de Regels dwingen je dat ook niet. Regel 19 geeft je de keuze uit een aantal opties, gewoonlijk met één strafslag, om overal op de baan een moeilijke situatie te ontwijken (Regel 19). Alleen de speler zelf kan beslissen of zijn bal onspeelbaar is, en welke ontwijkoptie hij toepast (Regel 19.1). Je marker, je medespeler, je tegenstander: niemand mag die beslissing voor je nemen. Dat is de kracht van deze Regel. Hij vraagt niet om bewijs dat de slag onmogelijk is, alleen om jouw oordeel dat je er liever vanaf ziet.

Waar geldt de Regel wel en waar niet?

Het onspeelbaar verklaren is overal op de baan toegestaan, behalve in een hindernis (Regel 19.1). Lig je in een hindernis, in het gebied wat vroeger waterhindernis heette, dan gelden de ontwijkopties van Regel 17. Hoe je daar met of zonder straf uitkomt, lees je in de notitie over de bal in een hindernis. In het algemene gebied, op de green en in een bunker kun je Regel 19 wel toepassen. Voor het algemene gebied en de green beschrijft Regel 19.2 drie opties, steeds met bijtelling van één strafslag. In de bunker gelden die opties ook, maar met een beperking, en daarover later meer.

Optie een: slag en afstand

De eerste optie is de procedure van slag en afstand (Regel 19.2a). Je speelt een bal vanuit een dropzone die gebaseerd is op de plek waar je vorige slag werd gedaan. Deze optie heeft iets bijzonders: je mag haar toepassen, zelfs als de oorspronkelijke bal niet is gevonden of geïdentificeerd (Regel 19.2). Bal diep de struiken in en spoorloos? Dan is onspeelbaar verklaren met slag en afstand nog altijd mogelijk, mits je wel bereid bent de strafslag te tellen. Voor de situatie waarin je al eerder een provisionele bal speelde en wat die wel en niet oplost, zie de notitie over de verloren bal.

Waarom moet je plek bekend zijn?

De tweede en derde optie stellen een eis die de eerste niet stelt. Om de situatie in een rechte lijn naar achteren te kunnen ontwijken volgens Regel 19.2b, of zijwaarts volgens Regel 19.2c, moet de plek van de oorspronkelijke bal bekend zijn (Regel 19.2). Dat is logisch: beide opties meten de dropzone vanaf die plek. Weet niemand waar de bal precies ligt, dan blijft alleen slag en afstand over.

Optie twee: recht naar achteren

Bij recht naar achteren ontwijken drop je een bal achter de plek van de oorspronkelijke bal, op de lijn die vanaf de hole recht door die plek naar achteren loopt (Regel 19.2b). Hoe ver naar achteren mag? Zo ver je wilt, met twee beperkingen. De dropzone mag niet dichter bij de hole zijn dan de plek waar de oorspronkelijke bal lag. En de dropzone mag in elk gebied van de baan zijn, maar moet in hetzelfde gebied liggen als waar de bal na het droppen het eerst de grond raakte. Dropt de bal op de rand van de rough en rolt hij de fairway op, dan is dat een gebied te veel en moet je opnieuw.

Optie drie: zijwaarts, ook uit een boom

Bij zijwaarts ontwijken is de plek van de oorspronkelijke bal het referentiepunt, en de dropzone is twee clublengten groot, niet dichter bij de hole dan dat referentiepunt (Regel 19.2c). Lig je bal boven de grond, bijvoorbeeld in een boom, dan is het referentiepunt de plek direct onder de bal op de grond (Regel 19.2c). Je meet dus niet in de takken, maar op de grasmat eronder. Bevinden zich binnen twee clublengten van het referentiepunt meer dan één gebied van de baan, dan moet de bal binnen de dropzone tot stilstand komen in hetzelfde gebied als waar hij na het droppen het eerst de grond raakte.

Wat verandert er in een bunker?

In de bunker mag je de situatie met één strafslag ontwijken volgens een van de opties van Regel 19.2, met één uitzondering (Regel 19.3a). Kies je recht naar achteren (Regel 19.2b) of zijwaarts (Regel 19.2c), dan moet de bal in de bunker worden gedropt en daarbinnen tot stilstand komen. Slag en afstand mag ook, gewoon met één strafslag. Uit een diepe kuil in het zand kom je zo dus zelden dichter bij de hole.

Is er een uitweg uit de bunker?

Die is er. Regel 19.3b geeft een extra ontwijkoptie met een totaal van twee strafslagen: recht naar achteren ontwijken buiten de bunker. Je loopt met de lijn van de hole door je bal naar achteren, zo ver als je wilt, en dropt buiten het zand. Twee slagen is veel, maar tegenover een bal die geen kant op kan in een kuil, is het soms de goedkoopste rekening van de ronde. Vergelijk het maar met de punten die je zou weggeven in stableford: een dubbele bogey kost daar vaak niets.

Droppen doe je zelf, vanaf kniehoogte

Bij al deze opties breng je de bal met droppen weer in het spel. Dat mag uitsluitend de speler zelf doen, niet de caddie of iemand anders, en de bal moet vanaf kniehoogte worden losgelaten, recht naar beneden vallend, zonder dat je hem gooit, draait of rolt, en zonder dat hij je lichaam of uitrusting raakt voordat hij de grond raakt (Regel 14.3b). Je mag bij het droppen de oorspronkelijke bal of een andere bal gebruiken (Regel 14.3a). De volledige procedure van het droppen en wat er gebeurt als de bal uit de dropzone rolt, staat in Regel 14.

Voordat je kiest

De volledige wettekst, met alle randgevallen en de Clarifications erbij, staat op de pagina over Regel 19 bij de R&A. Loop de drie opties na op de plek waar je bal ligt, tel bij elke optie de strafslag en de afstand die je nog moet overbruggen, en kies dan pas. Die paar tellen rekenwerk vangen op de baan meer strafslagen dan elke swing.