Naar de inhoud
Op de BaanNotities voor de amateurgolfer
Golftermen

Weetjes en watjes

Op de baan hoor je woorden die niet meer in de Regels staan en vuistregels die er nooit in hebben gestaan. Dit artikel zet de bekendste weetjes naast wat er werkelijk staat, met het regelnummer erbij.

De redactie van Op de Baan ·

Vlaggenstok staat in de hole op een korte green, met de schaduw van de vlag over het gemaaide gras
Vlaggenstok staat in de hole op een korte green, met de schaduw van de vlag over het gemaaide gras.

De baan is geen hindernis met gras eromheen

Veel golfers praten over de baan alsof die uit losse stukken bestaat: de fairway, de rough, het bos, het water. De Regels doen dat anders. Volgens Regel 2.2a bestaat de baan uit vijf gebieden: het algemene gebied en vier specifieke gebieden. Het algemene gebied beslaat de hele baan behalve die vier, en het heet zo omdat je er het grootste deel van je ronde speelt. Het omvat ieder grondtype en alle begroeiing, van fairway tot rough tot bomen.

De vier specifieke gebieden zijn de afslagplaats, alle hindernissen, alle bunkers en de green van de hole die je speelt (Regel 2.2b). Dat onderscheid is geen theorie. Het gebied waarin je bal ligt, bepaalt welke Regels gelden bij het spelen van de bal of bij een ontwijkprocedure (Regel 2.2c). Ligt je bal gedeeltelijk in het algemene gebied en gedeeltelijk in een specifiek gebied, dan wordt hij behandeld alsof hij in het specifieke gebied ligt.

Wat is er mis met 'waterhindernis'?

Het woord doet nog steeds de ronde, maar het staat niet meer in de Regels. Wat vroeger waterhindernis heette, heet nu gewoon hindernis. De R&A noemt het gebied in de huidige vertaling een hindernis, en daar vallen waterpartijen en andere door de Commissie aangewezen gebieden onder. In onze eigen woordenlijst met golftermen zie je beide woorden nog naast elkaar, want op de baan zul je ze allebei blijven horen.

Hetzelfde geldt voor de rode en gele paaltjes die je van oudsher kent. Rood en geel bestaan nog, maar ze markeren geen twee soorten hindernis meer. Het zijn manieren om aan te geven hoe je de hindernis mag ontwijken. Hoe dat precies werkt, lees je in het overzicht van de bal in een hindernis en de ontwijkmogelijkheden.

Buiten de baan: twee strafslagen of niet?

Nee. Dit is het bekendste watje van allemaal. Wie op de baan zegt dat een bal buiten de baan twee strafslagen kost, heeft het mis. De gebieden die niet op de baan liggen, zijn buiten de baan (Regel 2.1), en de ontwijkprocedure daarvoor heet slag en afstand. Dat staat in Regel 18, die de slag-en-afstand-procedure behandelt en de provisionele bal regelt. Je speelt dus opnieuw vanaf de plek van je vorige slag, met één strafslag.

De verwarring is begrijpelijk. Oude vanzelfsprekendheden slijten langzaam. Toch loont het om het bij het juiste hoofd te houden, want bij een verloren bal of een bal buiten de baan hangt je hele score af van de procedure die je kiest.

Wanneer mag je ontwijken zonder strafslag?

Ook hier circuleren watjes. Sommige golfers menen dat je alles wat in de weg ligt mag weghalen. De Regels zijn preciezer. Zonder straf kun je ontwijken voor losse natuurlijke voorwerpen (Regel 15.1), losse obstakels (Regel 15.2) en abnormale baanomstandigheden (Regel 16.1): gaten gemaakt door een dier, grond in bewerking, vaste obstakels en tijdelijk water (Regel 2.3).

Maar buiten-de-baanmarkeringen en integrale delen van de baan mag je niet zonder straf ontwijken, ook al belemmeren ze je spel. En er bestaat nog een categorie die veel spelers niet kennen: de verboden speelzone. Zo'n zone is een gedefinieerd deel van een abnormale baanomstandigheid (Regel 16.1f) of van een hindernis (Regel 17.1e) waaruit spelen verboden is. Ligt je bal erin, of belemmert de zone je stand of swing, dan moet je de situatie ontwijken (Regel 2.4).

Is 'fore' een gebruik of een plicht?

Het roepen van fore voelt als een beleefdheid, maar het staat in de Regels. Regel 1.2 behandelt de gedragsnormen, en daar hoort bij dat je rekening houdt met anderen: vlot speelt, de veiligheid van anderen in acht neemt en een medespeler niet afleidt. Speel je een bal in een richting waar mogelijk gevaar bestaat iemand te raken, dan behoor je onmiddellijk luid te waarschuwen, bijvoorbeeld door het traditionele fore te roepen.

De gedragsnormen vragen ook integriteit en zorg voor de baan: plaggen terugleggen, bunkers aanharken en pitchmarks repareren. Een Commissie kan daar in een gedragscode straffen aan verbinden, van één strafslag tot de algemene straf, en bij ernstig wangedrag zelfs diskwalificatie.

De mulligan en de gimme bestaan niet in de Regels

Twee termen uit het watjesrepertoire verdienen een eigen plaatsje. De mulligan, een eerste slag die niet meetelt, is nergens in de Regels te vinden. Wie er een neemt tijdens een wedstrijdronde, telt die slag gewoon mee. De gimme, de bal die in matchplay niet meer wordt uitgehoold, is een afspraak tussen spelers en geen regel.

Wat de Regels wél zeggen, is strenger dan de meeste flights beseffen. Spreek je met een andere speler af een straf niet toe te passen waarvan jullie weten dat die geldt, en is een van jullies de ronde begonnen, dan zijn alle betrokken spelers gediskwalificeerd (Regel 1.3b). Ook wie weet dat hij een Regel heeft overtreden en de straf opzettelijk niet toepast, is gediskwalificeerd. Jij bent zelf verantwoordelijk voor het toepassen van je straffen (Regel 1.3), zodat je geen voordeel behaalt op je tegenstander bij matchplay of op andere spelers bij strokeplay.

Wat er geldt naast de Golfregels

De Regels bestaan uit Regels 1 tot en met 25 met de definities, en uit alle Plaatselijke Regels die de Commissie instelt voor een wedstrijd of voor de baan (Regel 1.3b). Wat je flightgenoot zegt, hoort daar niet bij.

Als je het niet zeker weet

Een laatste watje: dat je met een vraag altijd stil mag staan tot er iemand langskomt. Je mag een referee of de Commissie om hulp vragen, maar is er binnen een redelijke tijd geen hulp beschikbaar, dan moet je doorspelen en de kwestie later voorleggen (Regel 1.3b, zie ook Regel 20.1). Wie iets wil nakijken over de grondbeginselen van het spel, vindt de volledige tekst bij de Regels van de R&A: speel de baan zoals je hem aantreft en speel de bal zoals hij ligt.

De volgende keer dat iemand in je flight een watje debiteert, vraag om het regelnummer. Kun je het niet vinden, dan weet je genoeg.

De redactie van Op de Baan

Bronnen

  1. Golftermen op rij, eigen archiefpagina van dit domein, opname van 16 augustus 2015
  2. Regels van Golf 2023, Regel 1: het spel, gedrag van de speler en de Regels (R&A). randa.org, Regel 1
  3. Regels van Golf 2023, Regel 2: de baan (R&A). randa.org, Regel 2
  4. Alles over de golfregels, Nederlandse Golf Federatie. golf.nl, regels

De officiele tekst van de Regels van Golf wordt vastgesteld door de R&A en de USGA. Wijkt deze pagina daarvan af, dan geldt de officiele tekst. Zie ook de disclaimer.